لاپاراسکوپی رحم چیست؟

لاپاراسکوپی رحمی به جراحی گفته می شود که از طریق ایجاد یک یا چند برش کوچک در قسمت حفره های شکمی انجام می گیرد.

جراحی لاپاراسکوپی جزو جراحی های کم تهاجمی است که موجب بهبودی سریع تر بیمار میشود.

برای انجام جراحی لاپاراسکوپی رحمی، لوله ای به نام لاپاراسکوپ از طریق برش های کوچک ایجاد شده وارد شکم شده که دارای دوربین است و می توان با وجود آن اندام های داخل را مشاهده کرد و جراحی را انجام داد.

جراحی رحم به دو روش باز و لاپاراسکوپی انجام میشود که در صورت انجام آن از طریق لاپاراسکوپی ۳ الی ۴ برش کوچک در ناحیه شکم ایجاد می گردد و با وارد کردن ابزار های جراحی از طریق این برش ها، جراحی را انجام می دهند.

لاپاراسکوپی روشی است که جهت تشخیص و درمان به کار گرفته میشود و با توجه به نیاز پزشک مورد استفاده قرار می گیرد.

کاربرد های لاپاراسکوپی رحم

لاپاراسکوپی رحم را در موارد زیر مورد استفاده قرار می دهند:

• داشتن آندومتریوز
• وجود چسبندگی در لگن
• داشتن حاملگی خارج از رحمی
• ابتلا به فیبروئید رحم
• داشتن سرطان در قسمت تولید مثلی
• وجود بیماری های التهابی لگن
• نابارور بودن
• آبسه کردن کبد یا لگن
• ابتلا به تومور و کیست های تخمدانی

انواع جراحی لاپاراسکوپی رحمی

زمانی که پزشکان از طریق درمان های دارویی و درمان های کم تهاجمی نتوانند بیماری موجود در رحم را رفع کنند این جراحی به روش های جدید چون لاپاراسکوپی انجام میشود‌.

لاپاراسکوپی جدیدترین تکنیک برای جراحی رحم است که مشکل و اختلال موجود در بیمار را رفع کرده و موجب بهبودی سریع تر در وی می گردد.

جراحی لاپاراسکوپی رحم دارای انواع مختلف می باشد که عبارتند از:

خارج کردن رحم و ضمائم آن

با استفاده از جراحی لاپاراسکوپی، رحم و اندام های اطراف چون تخمدان ها و لوله های فالوپ خارج می‌شوند و زمانی این نوع از جراحی صورت می گیرد که کنسر سیستم تولید مثل وجود داشته و بیمار را درگیر کرده است.

به خارج کردن رحم و ضمائم آن هیسترکتومی رادیکال می گویند که موجب خارج شدن سیستم تولید مثل و گره های لنفاوی می گردد.

از طریق هیسترکتومی رادیکال لوله فالوپ و تخمدان ها نیز همراه با خروج رحم، خارج می گردد به همین دلیل در رابطه با انجام آن دکتر مژگان برزگر جلالی تشکیل شده و بهترین تصمیم برای سلامتی بیمار گرفته میشود.

معمولاً وقتی احتمال قوی ابتلا به سرطان تخمدان در خانواده بیمار وجود دارد، پزشک تصمیم می‌گیرد که جراحی همزمان را برای برداشتن تخمدان‌ها در بیمار انجام دهد.

خروج کامل رحم

از طریق این روش جراحی تنها رحم از طریق لاپاراسکوپی خارج می‌شود و به دیگر اندام ها کاری ندارند.

در این جراحی، رحم به طور کامل از دستگاه تناسلی زنان جدا می‌شود.

با به کار گرفتن این جراحی ریسک بازگشت سرطان دهانه رحم و … در شخص برطرف می گردد.

با انجام این جراحی، بیماران کاملاً از خطر عود انواع سرطان‌های دهانه رحم و غیره در امان خواهند بود.

خارج کردن بخشی از رحم

در این جراحی از طریق لاپاراسکوپی بخش بزرگی از رحم خارج شده و به دهانه رحم هیچ کاری ندارند.

زمانی که بیمار دارای سوابق خانوادگی سرطان دهانه رحم نباشد، به دهانه رحم وی کاری ندارند و فقط باید سالانه چکاپ هایی چون پاپ اسمیر انجام شود.

مزایای استفاده از لاپاراسکوپی رحم

لاپاراسکوپی یکی از پرکاربردترین ها روش ها جهت انجام دادن عمل جراحی می باشد که پزشکان از طریق آن می توانند جراحی قسمت های رحم و تخمدان را انجام دهند.

از مزیت های استفاده از لاپاراسکوپی رحم می توان به موارد زیر اشاره نمود:

ریسک بروز خونریزی در صورت استفاده از لاپاراسکوپی بسیار کمتر است و نیاز به دریافت خون در فرد بیمار کاهش می یابد.

برای انجام جراحی از طریق لاپاراسکوپی، از برش های کوچک استفاده می کنند که این کوچک بودن برش ها خود موجب کاهش درد بعد از جراحی شده و مدت زمان بهبودی فرد و زخم های ایجاد شده را هم کمتر می کند.

میزان درد ناشی از جراحی کمتر میشود به صورتی که فرد بیمار نیاز به مصرف مسکن کمتری دارد.

ریسک بروز عفونت ناشی از جراحی در فرد بیمار کمتر میشود.

کاندید های مناسب لاپاراسکوپی رحم چه کسانی هستند؟

لاپاراسکوپی رحم جهت تشخیص بیماری و درمان آن به کار گرفته میشود و برای آن دسته افرادی که شرایط زیر را دارند گزینه مناسبی است:

• افرادی که در قسمت لگن خود توده غیرطبیعی دارند یا در تخمدان های خود کیست دارند و وجود این عارضه ها در آنها از طریق سونوگرافی لگنی مشخص شده است.
• افرادی که به سرطان دهانه رحم ، تخمدان و آندومتر مبتلا هستند برای ارزیابی مقدار گسترش بیماری می توانند از لاپاراسکوپی استفاده کنند.
• افرادی که نیاز به برداشتن غدد لنفاوی و بافت های مجاور دارند.

کاندید های نامناسب لاپاراسکوپی رحم

برخی افراد هستند که دارای بیماری خاصی هستند از این رو برای استفاده از جراحی لاپاراسکوپی باید احتیاط کرده و در صورت صلاحدید پزشک از این جراحی استفاده کنند.

این افراد عبارتند از:

• زمانی که فرد قبلا در همین ناحیه مورد نظر جراحی انجام داده باشد و با چسبندگی و زخم مواجه شده باشد.
• افرادی که با عفونت و خونریزی مواجه هستند.
• افرادی که دارای توده ای بزرگ در شکم خود هستند.
• افرادی که بیماری قلبی و ریوی دارند.

آمادگی‌ های قبل از جراحی لاپاراسکوپی رحمی

برای انجام دادن جراحی لاپاراسکوپی رحمی باید یکسری نکات را مورد توجه قرار داد که عبارتند از:

باید حتما به پزشک متخصص مراجعه کرد تا محل جراحی و چگونگی جراحی مشخص شود و در مورد روز جراحی صحبت شود.

هر گونه آزمایشی که پیش از جراحی لازم است باید انجام شود و در روز جراحی نتایج حاصل از آنها را به همراه داشته باشید.

آزمایشاتی چون ام آر آی، سونوگرافی رحم، آزمایش خون و … جزو آن دسته آزمایشاتی هستند که باید پیش از جراحی انجام شوند.

چنان چه دارای سابقه ابتلا به بیماری خاصی هستید باید پزشک خود را در جریان بگذارید.

اگر از دارای خاصی استفاده می کنید باید پزشک را در جریان بگذارید تا چنان چه لازم است آن دارو پیش از جراحی قطع گردد.

مدت زمانی پیش از انجام جراحی باید ناشتا باشید، آن مدت زمان را از پزشک خود پرسیده و رعایت نمایید.

شب قبل از جراحی به حمام رفته و مو های قسمت شکم خود، یعنی ناحیه ای که جراحی انجام میشود را شیو کنید.

چگونگی انجام لاپاراسکوپی رحم

جراحی لاپاراسکوپی تحت بیهوشی عمومی انجام میشود و برای انجام آن باید حتما بیمار به کلینیک ها و بیمارستان های مجهز مراجعه کند تا بتواند این جراحی را انجام دهد.

زمانی که بیمار بیهوش میشود برشی بر روی شکم ایجاد کرده و از طریق آن برش و لوله ای، گاز دی اکسید کربن یا هوا را وارد شکم می کنند تا اینگونه اندام ها از دیواره شکم جدا شوند و امکان دیدن راحت تر اندام های قسمت لگن و اندام تناسلی برای پزشک از طریق دوربین فراهم گردد.

بعد از اینکه گاز به درون شکم تزریق شد از محل برش موجود لاپاراسکوپ را که دارای دوربین است وارد شکم می کنند تا مراحل جراحی را زیر نظر داشته و با مشاهده اندام های داخل به خوبی جراحی انجام گیرد.

با ایجاد برش های کوچک دیگر بر روی شکم و اطراف ناف، دیگر ابزار های جراحی وارد شکم میشود و با وجود آنها و دوربین موجود جراحی رحم انجام می گیرد.

برش هایی که برای لاپاراسکوپی انجام می گیرد بین ۵ الی ۱۵ میلی متر است.

همزمان با انجام جراحی پزشکان ماده حاجبی را وارد رحم می کنند تا از باز بودن یا انسداد لوله های رحمی مطمئن شوند.

چنان چه در حین لاپاراسکوپی مشکلی مشاهده گردد با وجود ابزار های جراحی موجود این مشکل نیز رفع می گردد.

مراقبت‌های بعد از عمل لاپاراسکوپی

مراقبت‌های پس از عمل لاپاراسکوپی به دو مرحله مختلف تقسیم می‌شود.

مرحله اول شامل چند روز اول بستری در بیمارستان است.

معمولاً بیماران باید حدود ۱ تا ۲ روز پس از لاپاراسکوپی در بیمارستان بستری شوند. بیماران ممکن است بیشترین درد را در چند ساعت اول پس از جراحی احساس کنند.

درد در این مرحله پس از جراحی با مصرف مسکن‌های معمولی یا مواد مخدر به خوبی کنترل می‌شود.

بیماران ممکن است در چند ساعت اول پس از جراحی احساس خواب‌آلودگی یا سرگیجه کنند که این به دلیل اثرات داروهای بیهوشی است.

ممکن است خونریزی واژینال خفیفی داشته باشید، در این صورت ممکن است نیاز به استفاده از نوار بهداشتی داشته باشید.

پس از جراحی رحم، ممکن است یک لوله پلاستیکی در محل جراحی قرار داده شود تا ترشحات و خون تخلیه شود.

این لوله پلاستیکی به عنوان درن شناخته می‌شود. درن مسئول تخلیه خون، آب و ترشحات پس از جراحی از محل جراحی است. درن معمولاً یک هفته پس از جراحی برداشته می‌شود.

پس از ترخیص از بیمارستان، مرحله دوم بهبودی شما پس از جراحی لاپاراسکوپی رحم آغاز می‌شود.

در این مرحله، ممکن است هنگام راه رفتن، در اطراف ناف خود احساس ناراحتی کنید. این درد و ناراحتی معمولاً با مصرف مسکن‌های ساده تسکین می‌یابد.

حتماً پس از جراحی لاپاراسکوپی رحم و تخمدان، منابع غنی از فیبر را در رژیم غذایی خود بگنجانید.

فیبر بالا به همراه مایعات کافی و پیاده‌روی روزانه، به عملکرد صحیح روده‌های شما کمک می‌کند.

یبوست در دوران پس از جراحی لاپاراسکوپی رحم و غیره، می‌تواند باعث افزایش درد و تأخیر در بهبود زخم شود.

لباس‌های گشاد و راحت بپوشید و از هر چیزی که به شکم شما فشار می‌آورد (مانند کمربند) برای چند هفته خودداری کنید.

می‌توانید از کیسه آب گرم روی شکم خود برای تسکین درد استفاده کنید.

برخی افراد روز بعد از عمل به محل کار و فعالیت‌های عادی خود بازمی‌گردند.

برخی دیگر قبل از بازگشت به محل کار باید چند روز تا چند هفته استراحت کنند.

هر روز احساس بهتری خواهید داشت، اما ممکن است به سرعت خسته شوید و نیاز به مصرف مسکن برای چند روز داشته باشید.

عوارض و خطرات هیستروسکوپی لاپاراسکوپی

عوارض و خطرات هیستروسکوپی لاپاراسکوپی عبارتند از:

• سوزش پوست
• عفونت مثانه
• آسیب به رگ‌های خونی شکم، مثانه، روده، رحم و سایر ساختارهای لگن
• آسیب عصبی
• واکنش‌های آلرژیک
• تشکیل چسبندگی
• لخته‌های خون
• مشکلات ادراری