درمان زگیل تناسلی

درمان زگیل تناسلی یکی از موضوعات حساس و مهم در حوزه سلامت جنسی است که نیاز به آگاهی و پیگیری جدی دارد.

زگیل تناسلی ناشی از ویروس HPV است و می‌تواند در ناحیه تناسلی یا مقعد ظاهر شود.

این عارضه ممکن است بدون درد باشد، اما از نظر ظاهری و روانی فرد را دچار نگرانی و ناراحتی می‌کند.

درمان زگیل تناسلی با هدف از بین بردن ضایعات و کاهش خطر انتقال ویروس انجام می‌شود، زیرا خود ویروس ممکن است برای مدت طولانی در بدن باقی بماند.

روش‌های درمانی بسته به اندازه، تعداد و محل زگیل‌ها متفاوت است.

درمان‌های موضعی با کرم‌ها و محلول‌های تجویزی یکی از روش‌های رایج است.

در موارد مقاوم‌تر، روش‌هایی مانند فریز کردن (کرایوتراپی)، لیزر یا کوتر الکتریکی برای از بین بردن زگیل‌ها استفاده می‌شود.

توجه به تقویت سیستم ایمنی بدن، تغذیه سالم، ترک سیگار و مدیریت استرس در کنترل بیماری بسیار اهمیت دارد.

زگیل تناسلی به‌تنهایی خطرناک نیست، اما برخی انواع ویروس HPV می‌توانند با گذشت زمان خطر تغییرات سلولی و حتی سرطان دهانه رحم را افزایش دهند.

بنابراین، معاینه منظم و انجام تست پاپ اسمیر در زنان ضروری است.

در ادامه مقاله، روش‌های مختلف درمان زگیل تناسلی و نکات مراقبتی پس از درمان بررسی خواهد شد.

زگیل تناسلی چیست؟

به زائده های گوشتی که به صورت مسطح و برآمده هستند و در قسمت آلت تناسلی مردان، واژن زنان، دهان و کشاله های ران بروز پیدا می کند، زگیل تناسلی می گویند.

عامل اصلی بروز آن ویروس پاپیلومای انسانی و یا HPV است.

این ویروس از طریق برقراری رابطه جنسی منتقل شده و دارای انواع مختلفی هستند.

نوع کم خطر آن موجب بروز پیدا کردن زگیل تناسلی می‌ شود و نوع پر خطر آن به سرطان دهانه رحم و مقعد ختم می گردد.

زمانی که رابطه جنسی غیر اصولی داشته باشید، امکان ابتلا به اسم ویروس در شما زیاد است و بیشترین سن درگیری به آن سنی بین ۱۷ تا ۳۳ سال است.

درمان قطعی زگیل تناسلی

درمان قطعی زگیل تناسلی یکی از موضوعاتی است که بسیاری از بیماران پس از تشخیص این بیماری درباره آن سوال می کنند.

زگیل تناسلی در اثر ابتلا به ویروس HPV ایجاد می شود و هدف درمان، از بین بردن ضایعات قابل مشاهده و کاهش احتمال انتقال ویروس به دیگران است.

روش های مختلفی مانند لیزر، کرایوتراپی (فریز کردن)، الکتروکوتر و برخی داروهای موضعی برای درمان زگیل های تناسلی مورد استفاده قرار می گیرند و انتخاب بهترین روش به تعداد، اندازه و محل ضایعات بستگی دارد.

اگرچه در بسیاری از موارد می توان زگیل های موجود را به طور کامل از بین برد، اما از نظر پزشکی نمی توان تضمین کرد که ویروس HPV به طور کامل از بدن حذف شده است.

به همین دلیل پیگیری های منظم، تقویت سیستم ایمنی، رعایت نکات بهداشتی و مراجعه به پزشک متخصص زنان یا متخصص پوست اهمیت زیادی دارد.

تشخیص زودهنگام و درمان مناسب می تواند نقش موثری در کنترل بیماری، کاهش عود ضایعات و حفظ سلامت فرد داشته باشد.

نمونه برداری از زگیل تناسلی

گاها در مواقعی که تشخیص ضایعه برای پزشک به طور کامل محرز نیست، یا ضایعات بسیار کوچک بوده و به‌عنوان مثال احتمالی نسبت به بدخیمی وجود داشته باشد.

انجام نمونه‌برداری از ضایعات، چه پیش از برداشتن آن‌ها و چه بلافاصله بعد از برداشتن، ضرورت پیدا می‌کند.

در جریان ویزیت، پزشک شرح‌حال دقیقی از شما خواهد گرفت و معمولاً به منظور طراحی روش درمان در آینده و همچنین ارزیابی میزان خطر این بیماری برای آینده شما، پرسش‌هایی از شما یا شریک جنسی‌تان مطرح می‌نماید.

سوالاتی درباره تعداد شریک جنسی، روش‌های انجام رابطه، علائم، سوابق بیماری‌ها و داروها، مصرف سیگار و وضعیت روحی‌روانی شما.

پزشک معمولاً زائده‌های اطراف ناحیه تناسلی و مقعد را (گاه با استفاده از ذره‌بین) مورد معاینه قرار می‌دهد و صرفاً نشان دادن تصویر ضایعه می‌تواند موجب بروز خطا در تشخیص گردد.

ممکن است پزشک نواحی درگیر، حتی داخل واژن و مقعد را نیز معاینه نماید، زیرا در صورت درگیری داخل مقعد یا مجرای ادراری، احتمال نیاز به انجام آندوسکوپی آن ناحیه در آینده وجود دارد.

اینکه شما از چه طریقی به زگیل مبتلا شده‌اید یا چه مدتی از ابتلا گذشته است، ممکن است هرگز پاسخ قطعی نداشته باشد.

عموماً ابتلای شما به زگیل، طی ۳ هفته تا ۸ ماه پیش از ظاهر شدن آن‌ها روی پوست رخ می‌دهد.

راهکارهای درمان خانگی زگیل تناسلی

بهتر است که برای درمان زگیل تناسلی حتما به پزشک مراجعه کنید تا درمان توسط پزشک متخصص انجام گیرد.

روش های درمان خانگی را می توان به عنوان مکمل روش های درمان پزشکی زگیل تناسلی، استفاده نمود.

روش های درمان خانگی عبارتند از:

• باید بهداشت شخصی را رعایت کرده و به صورت منظم و دقیق ناحیه تناسلی را شستشو داد.
• برای شستشو باید از آب گرم و شوینده های بدون عطر استفاده کرد تا عفونت و خارش کاهش یابد.
• باید لباس زیر های نخی و آزاد پوشید.
• از پماد ها و کرم هایی که ضد قارچ هستند باید استفاده کرد.
• می توان برای تسکین زگیل تناسلی عصاره های طبیعی که خنک کننده هستند را به کار گرفت چون روغن نارگیل، عصاره آلوءورا و یا چای رازیانه.
• از عواملی که تحریک کننده هستند چون لباس های خیس و تنگ و همچنین صابون های قوی دوری کرده و نباید آنها را استفاده کرد.
• اجتناب از تماس جنسی با شریک آلوده تا پایان درمان کامل
• عدم کندن یا دستکاری زگیل ها جهت جلوگیری از انتشار ویروس

تغذیه مناسب برای درمان زگیل تناسلی

برای بالا بردن سیستم ایمنی بدن و بهبود یافتن عفونت های مربوط به زگیل تناسلی باید از تغذیه ای سالم استفاده کرد و خوراکی های زیر را مورد استفاده قرار داد:

• مصرف کردن زنجبیل، سیر، ریشه شیرین بیان، محصولات پروبیوتیک، میوه ها و سبزیجات
• دوری کردن از مصرف محصولات کافئین دار، الکل و مواد غذایی قندی و فرآوری شده
• مصرف مکمل هایی چون ویتامین C،D و روغن ماهی
• استفاده از پروتئین ها، مغز ها و همچنین دانه های روغنی

روش های درمانی پزشکی زگیل تناسلی

راهکار درمانی زگیل تناسلی را پزشکان متناسب با میزان اندازه زگیل ایجاد شده و محل بروز آن انتخاب می کنند که به قرار زیر هستند:

انجام کرایو تراپی و یا منجمد کردن

کرایوتراپی جزو راهکار های درمانی موثر برای درمان کردن زگیل تناسلی است که اثربخشی بالا و هزینه پایینی دارد.

این روش درمانی به این صورت است که با به کارگیری پروب کرایو و گاز نیتروژن اقدام به سرما درمانی و منجمد کردن زگیل مورد نظر می کنند.

ممکن است هنگام کرایو تراپی کمی تاول و درد به وجود آید که به مرور برطرف می گردد‌.

استفاده کردن از لیزر

لیزر یکی دیگر از راه های درمان زگیل تناسلی است که با استفاده از پرتوهای فروسرخ و تابش مستقیم آنها به زگیل تناسلی، ضایعات مورد نظر را مورد هدف قرار می دهند.

لیزر دارای قابلیت نفوذ عمیقی است که به ویروس تهاجم کامل تری را دارد.

انجام لیزر دارای یکسری عوارض چون بروز سوزش و درد است اما چون نفوذ تا عمق ۱ میلی متر انجام می گیرد، این عارضه ها در کمترین حد خود بروز می یابند.

استفاده از الکتروکوتر

در این روش درمانی از طریق پروب الکترود و میزان ولتاژ کم، اقدام به سوزاندن زگیل های موجود در ناحیه مقعد و ناحیه تناسلی می کنند.

این روش را در کلینیک ها و مطب ها انجام می دهند و هنگام انجام از بی حسی موضعی استفاده می کنند تا بیمار درد و سوزشی را حس نکند.

میزان بهبودی با استفاده از این روش بسیار بالا بوده و بازگشت آن کم است.

بیشتر این روش را برای زگیل های کم وسعت به کار می گیرند و ممکن است با عوارضی چون التهاب و درد همراه باشد‌.

انجام پلاسماتراپی

از روش های مناسب درمان زگیل تناسلی پلاسماتراپی است که میزان آسیب کمتری به بافت ها و پوست های ناحیه تناسلی و مقعد وارد می کند و عوارض ناشی از آن پایین است.

استفاده از روش جراحی

زمانی که زگیل تناسلی ایجاد شده بزرگ باشد و با دیگر راهکار های درمانی نتوان آن را رفع کرد، روش جراحی را مورد استفاده قرار می دهند.

در این روش درمانی پزشک ناحیه وجود زگیل تناسلی را بی حس کرده و با به کارگیری چاقویی، بافت و زگیل مورد نظر را برش می دهد و چنانچه لازم باشد ناحیه مورد نظر را با بخیه جذبی بخیه می کند و در طول دوران نقاهت بیمار باید از برقراری رابطه جنسی خودداری نماید.

استفاده از طب سوزنی

طب سوزنی جزو روش های پزشکی سنتی است که در چین به کار گرفته می شود و برای انجام آن سوزن هایی نازک را به قسمت های مختلف بدن وارد می کنند تا بیماری را رفع کنند.

استفاده از این روش جهت درمان زگیل تناسلی باید با مشورت پزشک طب سوزنی انجام گیرد و جزو روش های مکملی است که می تواند علائم بیماری را بهبود بخشد.

استفاده کردن از دارو

برای درمان زگیل تناسلی دارو هایی چون آنتی بیوتیک، داروهای ضد قارچ و داروهای ضد انگل را تجویز می کنند.

داروهای آنتی بیوتیک مثل مترونیدازول و کلیندامایسین در صورت وجود عفونت باکتریایی تجویز می‌ گردد.

داروهای ضد قارچ مثل قرص فلوکونازول و کلوتریمازول در صورت وجود زگیل تناسلی قارچی تجویز می‌ گردد.

دارو های ضد انگل چون مترونیدازول در صورت وجود عفونت انگلی چون تریکوموناس وارتیکالیس تجویز می گردد.

استفاده از پماد برای درمان زگیل تناسلی

پماد هایی هستند که جهت رفع زگیل تناسلی مناسب هستند از جمله:

پماد پودوفیلوکس که روی زگیل های خارجی به صورت موضعی به کار گرفته می شود.

پماد ایمی کیومد‌ که به صورت موضعی بر روی زگیل های خارجی مالیده می‌ شوند.

پودوفیلین، تری‌کلرواستیک اسید و سینکاتچینز (وگان) نیز، دیگر پماد ها و کرم های تجویزی هستند.

مراقبت‌های پس از درمان زگیل تناسلی

مراقبت‌های بهداشتی پس از درمان این ضایعۀ پوستی، باعث می‌شود احتمال بازگشت زگیل تناسلی تا حد زیادی کاهش یابد.

ناحیۀ تحت درمان را پس از انجام درمان، تمیز و خشک نگه دارید و در صورت نیاز از کمپرس‌های سرد استفاده نمایید.

تا پایان دورۀ نقاهت از هرگونه تماس جنسی خودداری کنید.

برای جلوگیری از بازگشت زگیل تناسلی، اقدامات زیر را انجام دهید:

• انجام آزمایش اچ‌پی‌وی و درمان شریک جنسی؛
• استفاده از کاندوم و کاندوم دهانی (Dental dams) و داشتن رابطۀ جنسی ایمن؛
• پرهیز از داشتن شرکای جنسی متعدد؛
• اجتناب از رفتارهای جنسی پرخطر.

هزینه‌های درمان زگیل تناسلی

هزینۀ درمان زگیل تناسلی در روش‌های مختلف درمانی، وابسته به اندازه و تعداد زگیل‌ها است.

هرقدر تعداد و اندازۀ زگیل‌ها بیشتر و بزرگ‌تر باشد، هزینۀ درمان نیز افزایش خواهد یافت.

افزون بر این، محل قرارگیری این ضایعه‌های پوستی نیز بر میزان هزینه تأثیرگذار است. زگیل‌های تناسلی که در داخل واژن یا مقعد قرار دارند، به دلیل دشواری دسترسی، هزینۀ درمان بالاتری خواهند داشت.

انتخاب روش درمانی در میزان هزینه‌ها اثر دارد؛ به‌عنوان نمونه، کرایوتراپی در مقایسه با لیزر هزینۀ کمتری دارد.

سوالات متداول

در این بخش به سوالاتی که ممکن است برای شما پیش آمده باشد پاسخ دادیم.

درمان زگیل تناسلی با لیزر چگونه انجام می‌شود و میزان اثربخشی آن چقدر است؟

در این روش با به‌کارگیری اشعۀ لیزر، زگیل‌ها سوزانده می‌شوند.

این شیوه معمولاً برای زگیل‌های گسترده و بدخیم مورد استفاده قرار می‌گیرد و نیازمند دورۀ نقاهت کوتاهی است.

داروهای موضعی درمان زگیل تناسلی کدام‌اند و چگونه استفاده می‌شوند؟

برای درمان این ضایعۀ پوستی از داروهای موضعی همچون پودوفیلین، ایمی‌کیود (Imiquimod) و تری‌کلرواستیک اسید (TCA) استفاده می‌شود که به‌صورت مستقیم بر ناحیۀ مبتلا اعمال می‌گردند.

جراحی زگیل تناسلی در چه شرایطی توصیه می‌شود؟

جراحی معمولاً زمانی انجام می‌شود که زگیل‌ها بدخیم بوده و سایر روش‌های درمانی تأثیری در روند بهبود نداشته باشند.

آیا درمان‌های خانگی برای زگیل تناسلی مؤثر هستند؟

برای این روش‌ها شواهد علمی معتبری در دست نیست و در برخی موارد، استفاده از درمان‌های خانگی می‌تواند موجب التهاب پوستی شود.

نقش واکسن‌های اچ‌پی‌وی در روند درمان زگیل تناسلی چیست؟

واکسن‌های اچ‌پی‌وی از مؤثرترین شیوه‌های پیشگیری از ابتلا به ویروس HPV هستند و می‌توانند از بروز این ضایعۀ پوستی در نقاط مختلف بدن جلوگیری کنند.

پس از درمان زگیل تناسلی، چه اقداماتی برای جلوگیری از بازگشت لازم است؟

برای پیشگیری از عود یا بازگشت ضایعۀ پوستی، باید از تماس جنسی محافظت‌نشده خودداری کرده، از مصرف دخانیات پرهیز نموده و واکسیناسیون HPV را انجام دهید.

روش درمان زگیل تناسلی با الکتروکوتر چگونه است؟

در این روش، با استفاده از جریان‌های الکترونیکی، زگیل‌ها سوزانده می‌شوند.

احتمال ایجاد سوختگی خفیف در ناحیۀ تحت درمان وجود دارد.

آیا داروهای تقویت‌کنندۀ سیستم ایمنی در درمان زگیل تناسلی نقشی دارند؟

داروها و مکمل‌ها موجب تقویت سیستم ایمنی بدن می‌شوند تا در مقابله با ویروس HPV عملکرد بهتری داشته و از رشد مجدد زگیل جلوگیری گردد.

برای درمان زگیل تناسلی به کدام متخصص باید مراجعه کرد؟

برای درمان این عارضه باید به متخصص اورولوژی، متخصص پوست یا مراکز اختصاصی بیماری‌های مقاربتی (STI Clinic) مراجعه نمود، زیرا این مراکز تجربه کافی در درمان ضایعات HPV دارند.

آیا واکسن گارداسیل می‌تواند زگیل تناسلی را درمان کند؟

خیر، واکسن گارداسیل تنها از ابتلا به ویروس HPV پیشگیری می‌کند و بر زگیل‌های موجود تأثیری ندارد؛ درمان ضایعات باید با دارو یا روش‌های فیزیکی صورت گیرد.

زگیل تناسلی داخل واژن چگونه درمان می‌شود؟

درمان این ضایعه شامل استفاده از کرم‌های موضعی مانند ایمی‌کیمود، کرایوتراپی یا لیزر است.

انتخاب روش درمان به محل و شدت ضایعه بستگی دارد و گاهی ترکیب چند روش ضروری است.

آیا برای زگیل تناسلی درمان قطعی وجود دارد؟

خیر، هیچ درمان قطعی برای حذف کامل ویروس HPV موجود نیست.

هدف اصلی درمان، از بین بردن ضایعات پوستی و کاهش احتمال عود است.

مدت‌زمان درمان زگیل تناسلی چقدر است؟

دورۀ درمان می‌تواند بین چند هفته تا چند ماه متغیر باشد.

بسیاری از بیماران طی ۳ تا ۶ ماه بهبودی نسبی را تجربه می‌کنند، هرچند احتمال عود همچنان وجود دارد.